YÖRÜKLERİ KÜLTÜRLERİNE KİLİMLERİ BAĞLIYOR

Yörüklerin son temsilcileri, kültürlerini yaşatmak için verdikleri zorlu mücadeleyi göçyollarında sürdürüyorlar. Yörük kilimleri, hem bu zorlu yolculuğun hikâyesini anlatıyor,hem de yaşatmak istedikleri kültürün en önemli parçalarından birini oluşturuyor.

Göçerlerin son temsilcileri olan veyaz mevsimini Muğla, Denizli,Aydın, Isparta, Burdur, Antalya,Mersin ve Fethiye’nin yaylalarındageçiren Yörükler, ilkbahar mevsimiylebaşlayan zorlu yolculuklarını ve kültürlerininvazgeçilmez bir öğesi olandokumacılığı sürdürüyor.

Son Yörüklerin dokudukları kilimler,büyük bir çabayla sürdürülen bir kültürünen güzel eserlerini de oluşturuyor.Yaşatmaya çalıştıkları kültürleri ileyerli ve yabancı araştırmacıların ilgiodağı olan Yörüklerin kilimleri deyaşantıları kadar dikkat çekiyor.

1990’lara kadar azalarak devameden Yörük geleneği bugün orta vebatı Toroslar’da yaşayan 500’denfazla aile tarafından devam ettiriliyor.

Ana hatları birbirine benzese defarklı yörelerdeki Yörüklerin kilimleride farklılık gösteriyor.

“Istar” adı verilen tezgâhlarda dokunankilimler, Yörük yaşantısının engüçlü simgelerinden birini oluşturuyor.

yorkil3

Sayıları büyük ölçüde azalmış olsada dağ köylerinde yaşamlarını sürdürenve “Son Yörükler” olarakadlandırılan belli başlı aileler kilimdokuma, çadırda yaşama, hayvanbesleme başta olmak üzere birçokgeleneğini sürdürüyor.

Yörüklerin gerek Orta Asya’dagerekse Anadolu’ya geldikleri çağlardakiyaşayış ve adetleri bugünbüyük ölçüde değişikliğe uğramış durumda.

Son yüzyıl içinde meydanagelen bu değişikliklere rağmen hayatınana unsurları olan doğal çevre,dini inançlar, ekonomi, konuşulan dilve içinde yaşanılan mekânın yüzyıllarboyunca aynı karakterleri korumuşolması, Yörüklerin geleneklerinebağlı kaldıklarının bir ispatı.

Dokuma sanatlarında da bu gelenekçitutum açıkça görülüyor.

Müzik,ahşap işlemeciliği (çadır direkleri,çadır çanakları, bakaralar, tengerek,çarpana, kılınç ve kaval), deri işçiliği(ayakkabı yapımı, havut ve eğeryapımı) gibi Yörük sanatları içindedokumacılığın birinci sırayı almasısürü beslemenin, hayvancılığa bağlıekonominin ve göçebeliğin doğurduğubir sonuç.

YÖRÜKLERİ KÜLTÜRLERİNE KİLİMLERİ BAĞLIYOR

DokumacılığıYörüklüğün ayrılmaz bir parçasıyapan nedenler ise, göçebeliğingetirdiği yaşam koşullarından kaynaklanıyor.

Göçebeler, kilimlerini dokurken“ıstar” adını verdikleri tezgâhları kullanıyorlar.

Istar, ahşap dikmeler üzerinekurulmuş, üzerinde dikey doğrultudadokuma yapılan bir tezgâh.

Yörük kilimleri dokuma tekniği olarakAnadolu’nun geleneksel kilim yaygılarıylaaynı özellikleri gösteriyorancak kullanılan motif ve renklerfarklı karakterler taşıyor.

Yörük kilimlerindekök boya kullanılıyor ve kullanılanboyaları Yörükler kendilerihazırlıyor.

Yörük kilimleri, tüm zorluklara rağmenyaşatılan bir kültürün inatla sürdürülengüçlü geleneklerinden biriolarak, tüm değerlerini koruyor veatılan her düğüm Yörükleri köklü kültürlerinebir kez daha bağlıyor.

Bu Haberi Paylaş : FacebookTwitterGoogle+LinkedInPinterestEmailtumblrRedditDiggStumbleUponflattrbuffer